Böyük tarixi hadisələr bəzən insan həyatının ən gizli, ən ağrılı məqamlarını anlamaq üçün bir güzgüyə çevrilir.
Tarix kitablarında imperatorların çıxışları, müharibələr və xalqların taleyi kimi qeydə alınan hadisələr ədəbiyyatda fərdi yaddaşın, sevginin, xəyanətin və itkinin dili ilə yenidən danışa bilər.
Amerikalı şair və esseist, Nobel mükafatı laueratı Enn Karsonun “Ərin gözəlliyi” (The Beauty of the Husband) kitabında da tarixlə şəxsi təcrübə arasındakı sərhəd məhz bu şəkildə pozulur.
Karson Yapon imperatoru Hirohitonun müharibədən sonra radio ilə xalqa müraciətini xatırladaraq Kenzaburo Oenin təsvirinə üz tutur, ardınca isə öz evliliyinin çatlarında gizlənən ağrını üzə çıxarır.
İmperatorun səsi ilə ərinin xəyanətinin yaratdığı səssizlik arasında qurulan bu gözlənilməz əlaqə göstərir ki, insanın şəxsi tarixi də böyük tarixin içində oxuna bilər.
Qismət Rüstəmovun bu parçaya diqqət yetirməsi bizi mühüm bir sual ətrafında düşünməyə çağırır:
Enn Karson öz bioqrafiyasını mədəniyyət tarixinin içindən keçirərək necə şeirə çevirir və tarixi yaddaş şəxsi ağrının ifadə vasitəsinə necə çevrilir?
Gununsesi.info Qismət Rüstəmovun Enn Karson haqqında fikirlərini təqdim edir:
